BỘ LUẬT ĐẦU TIÊN CỦA NƯỚC TA

Lý Thái Tông tên húy là Lý Phật Mã, mang tên không giống là Lý Đức Chính (sách An Nam chí lược của tác giả fan Trung Quốc Lê Tắc cũng chép tên húy của Lý Thái Tông là Lý Đức Chính), sinch ngày 26 mon 6 năm Canh Tý (1000), là bé trưởng của vua Lý Công Uẩn. Trong Đại Việt sử ký toàn thư còn chnghiền lại câu chuyện về Lý Phật Mã thời điểm new sinh cầm này: Lý Phật Mã sinh ra đang gồm 7 nốt ruồi xếp tuồng như cáo quan sao Thất Tinh (chậu sự Bắc Đẩu) ở sau gáy. khi ấy, ngơi nghỉ tủ Trường Yên có con trâu đùng một cái núm sừng. Người chủ của nhỏ trâu đem có tác dụng lo ngại lắm bởi nhận định rằng đó là điềm xấu. Có một thầy bói sinh sống Cầu Đông trải qua, mỉm cười nhưng mà nói: “Đấy là điềm đổi mới, thúc đẩy gì cho nhà anh mà lại lo”. Bấy tiếng, chủ nhân của bé trâu mới hết lo. Sau này, quả đúng công ty Tiền Lê bị mục ruỗng, vậy sự tất cả đổi mới khi bên Lý lên thay quyền trị vày thiên hạ.

Bạn đang xem: Bộ luật đầu tiên của nước ta

*

Vua Lý Thái Tông

Lý Phật Mã được lập làm hoàng thái tử năm 1012, được phong chức Knhì Thiên Vương và được Lý Thái Tổ đến lập lấp làm việc bên cạnh nội cung để giao lưu cùng với quan liêu lại, dân chúng, tích trữ kinh nghiệm cùng vốn sinh sống. Thời gian này, thái tử Lý Phật Mã các lần được giao lãnh nhiệm vụ cố quân dẹp loàn và lập được nhiều công béo.

Năm 1928, Lý Thái Tổ chầu trời. Còn còn chưa kịp làm lễ táng mang đến vua phụ thân, tía hoàng tử là Võ Đức Vương, Dực Thánh Vương cùng Đông Chính Vương đã kéo quân vây thành hòng tnhóc con ngôi với anh trai là thái tử Knhị Thiên Vương. khi quân của thái tử với quân bạo loạn của cha hoàng tử ngay cạnh trận, Võ vệ tướng tá quân Lê Phụng Hiểu bèn tuốt kiếm chỏ khía cạnh Võ Đức Vương mà mắng rằng: “Các người dòm nom ngôi cao, khinh rẻ Tự quân, trên quên ơn tiên vương, bên dưới trái nghĩa vua tôi. Vậy, Phụng Hiểu xin dâng yếu gươm này”. Dứt lời, Phụng Hiểu thúc ngựa xông tới chém nhẹm Võ Đức Vương chết trên trận. Hai hoàng tử còn lại cả ghê bèn xin mặt hàng. Là fan khoan dung, Lý Thái Tông ko trách nát tội nhị em, lại mang lại phục chức vị như cũ.

Để rời cảnh “nồi da nấu ăn thịt” tái diễn đáng tiếc một lần nữa, Lý Thái Tông định lệ mỗi năm bá quan vnạp năng lượng võ nên mang đến đền Đồng Cổ (Yên Thái, Hà Nội) triển khai nghi lễ tulặng thề: “Làm con nên hiếu, làm cho tôi phải trung. Ai bất hiếu, bất trung, xin quỷ thần có tác dụng tội”. Người như thế nào chưa tới thực hiện nghi lễ tuim thề này sẽ bị phạt tấn công 50 trượng.

Vốn đươc rèn rũa trường đoản cú tấm bé xíu, tài võ bị, thao lược của Lý Thái Tông nức danh xa gần. Phàm là giặc Chiêm Thành gây phá hay giặc cỏ nổi loàn những bị Lý Thái Tông nỗ lực quân dẹp im. Năm 1044, giặc Chiêm Thành làm khó chịu vùng biên, Lý Thái Tông cố kỉnh quân tiến công thẳng vào kinh thành Chiêm Thành, chỉm bị tiêu diệt vua Chiêm. Từ ấy, cương vực được lặng ổn định. Tại vùng biên cương phía Bắc, bọn họ Nùng dấy quân làm phản, trường đoản cú xưng nhà vua, từ lập quốc hiệu, lại xua quân gây rối khiến dân bọn chúng ko được yên ổn. Lý Thái Tông bèn đích thân thay quân dẹp loạn, bắt được kẻ đứng đầu là Nùng Tốn Phúc với vk nhỏ hắn về ghê trị tội. Riêng gồm Nùng Trí Cao chạy thoát, lại theo gót phụ thân bội nghịch, vẫn xưng đế cùng giật khu đất làm càn. Lý Thái Tông bèn sai fan đi tiến công, bắt được Trí Cao. Để tỏ lòng độ lượng, Thái Tông tha chết mang lại Trí Cao, phong đến chức Quảng Nguyên ổn Mục, tước Thái Bảo. Nhưng Trí Cao vẫn ngầm nuôi mộng xưng đế. Năm 1048, Trí Cao lại xưng là Nhân Huệ nhà vua, bị tướng mạo triều đình là Quách Thịnh Dật tiến công chạy dạt sang khu đất China. Tại phía trên, Trí Cao nỗ lực quân lấn chiếm Ung Châu với 8 châu khác nằm trong vùng Quảng Đông, Quảng Tây ở trong phòng Tống.

Sử gia nước ta ghi chép lại sự kiện này hệt như sau: Bấy tiếng, vua Tống ước ao nhờ vào Đại Việt chi viện tiến tiến công Trí Cao. Nhưng đại tướng mạo Địch Thanh can gián: “Mượn binch xung quanh để trừ giặc trong chẳng nên là việc xuất xắc. Vì Trí Cao giầy phá nhị châu, không khắc chế và kìm hãm nổi, đề nghị dựa vào binc ngoại viện. Giả test binh ấy nhân đó mà làm mưa làm gió thì ta biết rước gì mà chế ngự? Vậy xin bến bãi viện binh hỗ trợ của Giao Chỉ”. Vua Tống nghe theo, bèn xuống chiếu đình chỉ viện binh của Đại Việt. Nhưng đơn vị Tống sử dụng kế gì cũng ko dẹp im được giặc Nùng. Cuối thuộc, may nhờ dân Đại Lý bắt được Nùng Trí Cao chém đầu, đơn vị Tống mới được yên.

Về kế sách trị nước, Lý Thái Tông chủ trương dùng pháp trị kết phù hợp với đức trị. Chính sự kết hợp hài hòa và hợp lý, mềm dẻo này mà lại thôn hội dưới thời trị do của Lý Thái Tông siêu phát triển.

Xem thêm: Nguyễn Hữu Độ Giám Đốc Sở Giáo Dục Hà Nội, Ông Nguyễn Hữu Độ

Với nhà trương pháp trị, năm 1042, Lý Thái Tông mang lại soạn cỗ “Hình thư”. Đây là cỗ hình thức thành văn uống trước tiên của VN, lộ diện kỷ nguyên new cho lịch sử lập pháp của Đại Việt. Tiếc rằng cỗ dụng cụ này tiếp nối bị giặc phương Bắc giật với tiêu bỏ mất. Người đời sau vì thế không đủ một tứ liệu quý.

Dù phát hành Hình thư, cơ mà Lý Thái Tông công ty trương không nặng nề về hình phạt, quan tâm Việc cảm hóa fan dân. Với phần nhiều tội nhẹ, Lý Thái Tông định ra quy định cho được lấy tiền chuộc tội. Bởi vậy, buôn bản hội càng ngày không nhiều tất cả loàn.

Lý Thái Tông cũng là vị vua khôn cùng biết khoan sức dân. Mỗi Lúc mất mùa, đói kỉm, hoặc giả tấn công trận trsinh hoạt về, vua những sút thuế cho dân. Vì núm, quần chúng. # cực kỳ vui tươi, nhiệt liệt quy thuận.

Vua Lý Thái Tông nghỉ ngơi ngôi được 27 năm, mang đến năm 1054 thì chết giẫm, tbọn họ 55 tuổi.

Văn uống võ tuy vậy toàn, lại hiền lành khoan dung, Lý Thái Tông xứng đáng được xếp là 1 trong trong số những vị vua sáng trong lịch sử hào hùng phong loài kiến toàn nước.

Tại ngôi 27 năm, Lý Thái Tông đổi 6 niên hiệu: Thiên Thành (1028-1034), Thông Thụy (1034-1039), Càn Phù Hữu Đạo (1039-1042), Minch Đạo (1042-1044), Thiên Cảm Thánh Vũ (1044-1049), Sùng Hưng Đại Bảo (1049-1054).